Pneumatiek geleidebanden, ook wel geleidingsband, geleiderband of guide strip genoemd, ondersteunen en geleiden de zuiger en zuigerstang in een pneumatische cilinder. Ze nemen zijdelingse krachten op en helpen voorkomen dat metalen onderdelen rechtstreeks met elkaar in contact komen.
Omdat pneumatische systemen met relatief droge perslucht werken, is lage wrijving en goed glijgedrag bijzonder belangrijk. Techniparts levert pneumatiek geleidebanden in verschillende breedtes, diktes en materialen, waaronder PTFE, POM, polyamide en kunststofweefsel. De banden zijn leverbaar op rol, op lengte of als voorgemonteerd bandstuk op diameter.
Een pneumatiek geleideband is een glijelement dat wordt gebruikt om bewegende onderdelen binnen een pneumatische cilinder te ondersteunen. De band kan bijvoorbeeld in een groef op de zuiger of in de cilinderkop worden gemonteerd.
De geleideband neemt radiale en zijdelingse belastingen op en helpt voorkomen dat de zuiger of zuigerstang rechtstreeks tegen de metalen cilinderonderdelen loopt. Hierdoor worden slijtage en beschadiging van de cilinderwand en afdichtingen beperkt.
De geleideband vormt een glijvlak tussen de bewegende en stilstaande onderdelen. Vooral bij pneumatiek is het belangrijk dat dit oppervlak voldoende draagvermogen combineert met lage wrijving, omdat er geen continue oliefilm aanwezig is zoals vaak bij hydraulische systemen.
Hoewel pneumatische en hydraulische geleidebanden dezelfde basisfunctie hebben, verschillen de bedrijfsomstandigheden aanzienlijk. Bij hydraulische cilinders spelen vaak hoge belastingen en een hoge druk een belangrijke rol. Bij pneumatiek ligt de werkdruk meestal aanzienlijk lager.
Pneumatische cilinders werken met perslucht en hebben daardoor veel minder natuurlijke smering. Een geleideband met te veel weerstand kan bij lage snelheden leiden tot stick-slip, haperingen of een onregelmatige cilinderbeweging.
Bij pneumatiek wordt daarom niet alleen gekeken naar het draagvermogen, maar vooral naar wrijving, glijsnelheid en droogloopeigenschappen. Een zwaar geleidingsmateriaal kan technisch sterk zijn, maar toch ongeschikt wanneer het onnodig veel weerstand veroorzaakt.
Pneumatiek geleidebanden kunnen afhankelijk van de cilinderconstructie worden gebruikt voor de geleiding van de zuiger of zuigerstang. De montagepositie bepaalt onder andere hoe de benodigde lengte van de band wordt berekend.
Een zuigergeleiding wordt in een groef op de zuiger gemonteerd. De buitenzijde van de geleideband loopt langs de binnenwand van de cilinderbuis en helpt de zuiger gecentreerd te houden.
Een stanggeleiding wordt in de cilinderkop gemonteerd en loopt met de binnenzijde over de zuigerstang. In veel pneumatische cilinders wordt hiervoor ook een aparte geleidebus gebruikt. Controleer daarom eerst de constructie voordat een geleideband wordt geselecteerd.
Pneumatiek geleidebanden zijn verkrijgbaar in verschillende kunststoffen en composietmaterialen. De materiaalkeuze wordt vooral bepaald door wrijving, glijsnelheid, temperatuur, slijtage, draagvermogen en de omgeving waarin de cilinder wordt gebruikt.
PTFE, eventueel gevuld met bijvoorbeeld brons of grafiet, heeft een zeer lage wrijving en goede glijeigenschappen. Hierdoor is PTFE geschikt voor pneumatische cilinders waarin hoge schakelfrequenties, droogloop of het beperken van stick-slip belangrijk zijn.
POM (polyacetaal) is slijtvast, vormvast en relatief eenvoudig te monteren. Het materiaal kan een goede keuze zijn voor algemene pneumatische toepassingen met middelzware belasting.
Polyamide (PA) combineert een goede vormvastheid met een gunstige prijs. Houd er rekening mee dat polyamide vocht kan opnemen, wat invloed kan hebben op de maatvoering.
Kunststofweefsel of hardweefsel heeft een hoog draagvermogen, maar veroorzaakt doorgaans meer wrijving dan PTFE. Hierdoor wordt dit materiaal in pneumatische toepassingen vooral gebruikt wanneer een hogere mechanische belasting belangrijker is dan minimale wrijving.
Stick-slip is een onregelmatige beweging waarbij de zuiger of stang afwisselend blijft hangen en vervolgens plotseling beweegt. Dit kan ontstaan wanneer de statische wrijving hoger is dan de kracht die beschikbaar is om de beweging op gang te brengen.
Pneumatische systemen zijn hier gevoelig voor omdat ze met relatief lage drukken en weinig smering werken. De juiste geleideband kan daarom een belangrijke bijdrage leveren aan een soepele en gelijkmatige cilinderbeweging.
Materialen met goede droogloopeigenschappen en een lage wrijvingscoëfficiënt, zoals bepaalde PTFE-compounds, kunnen helpen om stick-slip te beperken. Ook de juiste passing, oppervlaktekwaliteit en uitlijning van de cilinder zijn belangrijk.
Pneumatiek geleidebanden worden doorgaans aangeduid met de breedte en dikte van de band. Beide maten moeten aansluiten op de beschikbare afdichtings- of geleidingsgroef.
De breedte b wordt gemeten in de lengterichting van de cilinder en moet aansluiten op de groefbreedte. Een bredere band verdeelt de zijdelingse belasting over een groter oppervlak, maar vergroot ook het contactoppervlak en daarmee mogelijk de wrijving.
De dikte s is de radiale hoogte van de geleideband. Een te dikke band kan in de groef klemmen, terwijl een te dunne band onvoldoende ondersteuning geeft en te veel speling kan veroorzaken.
Wanneer een geleideband vanaf rol of lengte wordt gebruikt, moet deze op de juiste omtreklengte worden afgesneden. Daarbij moet rekening worden gehouden met de positie van de band en de middellijn van het materiaal.
De uiteinden van de band mogen na montage niet strak tegen elkaar aanliggen. Een kleine stootvoeg is nodig om thermische uitzetting van het materiaal op te vangen.
Zonder voldoende ruimte kan de band tijdens gebruik uitzetten en gaan klemmen, waardoor de wrijving toeneemt of de cilinder zelfs kan blokkeren. Afhankelijk van de uitvoering kan een schuine snede helpen om de belasting rond de naad beter te verdelen.
Bij genormeerde pneumatische cilinders kunnen de relevante afmetingen vaak worden herleid uit het cilindertype en de boring. Dit maakt het selecteren van de juiste geleideband eenvoudiger.
ISO 15552 en ISO 6432 worden gebruikt voor bepaalde gestandaardiseerde pneumatische cilinders. Bij deze uitvoeringen liggen belangrijke cilinderafmetingen binnen de norm vast.
Voor geleidingselementen is ook ISO 10766 relevant. Deze norm behandelt groefmaten voor geleidingselementen. Wanneer de cilinder volgens een relevante norm is uitgevoerd, kan het bepalen van de juiste maat eenvoudiger worden.
De omgeving waarin een pneumatische cilinder wordt gebruikt kan invloed hebben op de keuze van de geleideband en het materiaal. Denk aan stof, vezels, vocht, reinigingsmiddelen en temperatuurschommelingen.
In de voedingsmiddelenindustrie kunnen specifieke eisen gelden voor materiaal en reinigbaarheid. Voor dergelijke toepassingen zijn onder andere geschikte PTFE-uitvoeringen beschikbaar. Controleer altijd de vereiste certificering, reinigingsmiddelen en temperatuur voor de specifieke toepassing.
Een versleten geleideband kan ervoor zorgen dat de zuiger of zuigerstang te veel zijdelingse speling krijgt. Hierdoor kunnen andere afdichtingen ongelijk worden belast.
Wanneer de geleiding onvoldoende ondersteuning biedt, kan bijvoorbeeld een pneumatiek stangafdichting aan één zijde zwaarder worden belast en versneld slijten.
Ook haperen, schokken, verhoogde wrijving, speling of ongewoon slijtagegedrag kunnen aanleiding zijn om de geleidebanden tijdens een revisie te controleren.
Pneumatiek geleidebanden worden toegepast in uiteenlopende pneumatische cilinders en automatiseringssystemen.
In productielijnen, handlingapparatuur, montage-installaties en transportsystemen helpen geleidebanden de bewegende onderdelen van pneumatische cilinders stabiel te ondersteunen.
Ook in verpakkingsmachines, drukkerijen, voedingsmiddelenmachines en laboratoriumapparatuur kunnen pneumatische geleidebanden worden toegepast.
Techniparts levert pneumatiek geleidebanden van verschillende fabrikanten, waaronder uitvoeringen van Dichtomatik en Freudenberg. Geleidebanden kunnen onder andere worden geleverd op rol, op lengte of als voorgemonteerd bandstuk.
Voor oudere machines, afwijkende cilinders of speciale groefmaten kunnen geleidebanden op maat worden geleverd. Geef hiervoor indien mogelijk de breedte, dikte, diameter, het materiaal en de bedrijfsomstandigheden door.
Bij een revisie is het verstandig om naast de geleiding ook de verschillende afdichtingen van de pneumatische cilinder te controleren.
Bekijk bijvoorbeeld onze pneumatiek zuigerafdichtingen voor het afdichten tussen de zuiger en cilinderwand.
Voor het afdichten rondom de bewegende zuigerstang zijn pneumatiek stangafdichtingen beschikbaar.
Aan de buitenzijde kunnen pneumatiek afstrijkers worden toegepast om vuil en verontreiniging van de ingaande zuigerstang te verwijderen.
Een pneumatiek geleideband ondersteunt en geleidt de zuiger of zuigerstang en helpt direct metaalcontact tussen bewegende onderdelen te voorkomen.
Bij pneumatiek zijn vooral lage wrijving, droogloopeigenschappen en soepel glijgedrag belangrijk. Bij hydrauliek speelt het maximale draagvermogen doorgaans een grotere rol.
Veelgebruikte materialen zijn PTFE, POM, polyamide en kunststofweefsel. De juiste keuze hangt af van wrijving, snelheid, temperatuur, belasting en omgeving.
De stootvoeg geeft het materiaal ruimte om door temperatuur uit te zetten. Zonder deze ruimte kan de band gaan klemmen en kan de cilinder zwaarder lopen.
Indirect wel. Een versleten geleiding kan ervoor zorgen dat de zuiger of zuigerstang scheef loopt, waardoor afdichtingen ongelijk worden belast en sneller kunnen slijten.
Ja. Een materiaal met te veel wrijving kan bijdragen aan stick-slip en schokkende beweging. Een geschikte PTFE-uitvoering kan in zulke toepassingen voordelen bieden.
Ja. Geleidebanden kunnen afhankelijk van de uitvoering op rol, op lengte of als bandstuk op diameter worden geleverd. Ook afwijkende breedtes en diktes kunnen mogelijk zijn.
English 
Deutsch 